Wat is er mogelijk met Cognos? – Deel 4: Framework, Transformer

13 december 2018
3 min. lezen
Door Jaap Ettema

In de wereld van Business Intelligence (BI) zijn er enorm veel mogelijkheden om rapporten te maken. De beste rapporten zijn niet alleen inhoudelijk overtuigend, maar ook visueel aantrekkelijk. Een van de meest gebruikte tools voor het maken van BI-rapporten is Cognos. In een serie van vier blogs geef ik u een compleet overzicht van wat Cognos allemaal te bieden heeft. In dit vierde deel duiken we tot slot voor de Cognos-ontwikkelaars in de diepte met de functies Framework Manager en Transformer.

Cognos Framework

Rapporten kunnen alleen worden ontwikkeld op basis van een stevig fundament: het Cognos Framework. Zonder framework geen rapport. Waar is dat framework dan voor? Het is in de kern een vastlegging van alle soorten data die nodig kan zijn voor een rapport. Die vastlegging is gestructureerd volgens formele regels; we hebben het dus over een datamodel. Elk BI-rapport vereist een datamodel. Maar dat hoef je dankzij het Cognos Framework dus niet voor elk rapport apart te maken, wel zo efficiënt!
De ontwikkelaar gebruikt Cognos Framework Manager voor het modelleren van de data. Het model bestaat uit drie lagen:

  1. Technische laag
  2. Functionele laag
  3. Rapportagelaag

In de technische laag voert de ontwikkelaar álle brontabellen in die ten grondslag (kunnen) liggen aan de rapporten. Ook de onderlinge relaties tussen de tabellen legt hij daarbij vast, inclusief de kardinaliteit*.

Uitleg van het begrip kardinaliteit 

In de functionele laag voorziet hij de tabellen, en per tabel de velden, van een functionele naam. Ook kan hij hier aan de tabellen extra velden met berekeningen toevoegen. Basiskennis van SQL is voor de ontwikkelaar voldoende om de berekeningen te kunnen invoeren.

In de rapportagelaag maakt de ontwikkelaar een selectie van de velden die uiteindelijk gebruikt kunnen worden in een rapport. Desgewenst kan hij die velden samenvoegen in één (nieuwe) tabel.

Tenslotte moet het datamodel worden gepubliceerd in de vorm van een package. Het package maakt alle velden van het datamodel in Report Studio beschikbaar voor selectie, bij het ontwerpen van een rapport. De ontwikkelaar kan vanuit één framework diverse verschillende packages publiceren. Elk package maakt dan een specifiek type rapport mogelijk.

Blog

Cognos Transformer

Cognos Transformer is de tool waarmee we kubussen kunnen ontwikkelen. We hebben ze al eerder gezien in deel 2 van deze serie. De kubus geeft inzicht in één bepaald feit, (bijvoorbeeld het aantal verkopen) dat we kunnen doorsnijden met verschillende dimensies naar keuze. Zo krijgen we inzicht in bijvoorbeeld: het aantal verkopen (feit) per regio en/of per productgroep en/of per periode en/of per kanaal en/of per klantgroep, etc. etc. (dimensies). De eindgebruiker kan op die manier zelf on-line analyses (OLAP) uitvoeren van de prestaties waar hij in is geïnteresseerd.

Voor het ontwerpen van de kubus begin je in Transformer met het selecteren van de benodigde databronnen. Alle databronnen die bekend zijn in Report Studio zijn beschikbaar voor de kubus. Je hebt in elk geval één databron nodig met de meetwaarden van het feit dat we centraal willen stellen. De meetwaarden kunnen we in de kubus met drill-through op verschillende niveaus bekijken.

Verder heb je een of meer databronnen nodig met de gewenste dimensies. Zo'n databron moet wel aan enkele voorwaarden voldoen:

  • In geval van een hiërarchische opbouw omvat de data op elk niveau een unieke sleutel alsmede een zinvolle omschrijving van het niveau. De omschrijving is van groot belang voor de inzichtelijkheid van elke rapportage. Als voorbeeld: "Afdeling 29" is niet meteen duidelijk, "Witgoed" wel.
  • De sleutel op het laagste niveau is tevens aanwezig in de feiten-databron.

Omdat de belangrijkste dimensie in een kubus de tijdsdimensie is, hebben we een databron nodig die de actuele tijdslijn weergeeft. Hiervoor kan iedere databron met dimensies of feiten worden gebruikt, maar je kunt hier ook een afzonderlijke bron voor aanwijzen.

Blog

Labels: Techblog
iToday